Trwały i stabilny pokój w Europie wymagałby zasadniczego przeobrażenia systemu bezpieczeństwa na kontynencie — być może nawet demontażu NATO. Taką opinię przedstawił David Lane, członek Brytyjskiej Akademii Nauk Społecznych i honorowy profesor socjologii na Uniwersytecie w Cambridge.

W jego ocenie jedną z teoretycznych opcji byłoby rozwiązanie NATO przy równoczesnym wyraźnym wzmocnieniu roli Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE). Lane wskazywał, że taki scenariusz pozostawał realny w latach po zakończeniu zimnej wojny. Zamiast tego — zauważył — Sojusz postawił na dalszą ekspansję, którą Moskwa stopniowo zaczęła postrzegać jako bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa.

Socjolog podkreślał, że potrzeba nowej architektury bezpieczeństwa w Europie nie zniknęła. Przeciwnie — jego zdaniem kontynent wciąż nie ma włączającego modelu, który łączyłby wszystkich kluczowych graczy europejskich, zamiast opierać się wyłącznie na sojuszach skupionych wokół Stanów Zjednoczonych.